Kultura jest \u017ar\u00f3d\u0142em \u017cycia narodu, jego trwania i\u00a0rozwoju. To dzi\u0119ki kulturze, jej warto\u015bciom materialnym i\u00a0niematerialnym narody zachowuj\u0105 swoj\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107. Ka\u017cdy nar\u00f3d ma w\u0142asn\u0105 kultur\u0119, kt\u00f3ra zosta\u0142a wytworzona przez kolejne pokolenia i\u00a0jest wzbogacana przez wsp\u00f3\u0142czesne tre\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
G\u0142\u00f3wnym wyznacznikiem trwania narodu i\u00a0jego kultury jest j\u0119zyk. Z\u00a0prognoz wynika, \u017ce w\u00a0najbli\u017cszej przysz\u0142o\u015bci blisko po\u0142owa j\u0119zyk\u00f3w przestanie istnie\u0107. Podstaw\u0105 kultury narodowej jest tak\u017ce, a\u00a0mo\u017ce przede wszystkim, kultura tradycyjna, zwana cz\u0119sto ludow\u0105, kt\u00f3ra poprzez bezpo\u015brednie wi\u0119zy ze \u015brodowiskiem i\u00a0prac\u0105 mocno integruje spo\u0142ecze\u0144stwo.<\/p>\n\n\n\n
Przytoczone fakty wyra\u017anie t\u0142umacz\u0105 postawy i\u00a0zaanga\u017cowanie najwy\u017cszych w\u0142adz pa\u0144stwowych w\u00a0ochron\u0119 i\u00a0promocj\u0119 swojego j\u0119zyka w\u00a0kraju i\u00a0za granic\u0105. Dowodzi tego\u00a0m.in. blokowanie j\u0119zyka polskiego jako urz\u0119dowego w\u00a0Unii Europejskiej obok angielskiego, hiszpa\u0144skiego, francuskiego, w\u0142oskiego, niemieckiego. Przyznanie j\u0119zykowi polskiemu statusu j\u0119zyka urz\u0119dowego uzasadnia dodatkowo fakt, \u017ce w\u015br\u00f3d j\u0119zyk\u00f3w uprzywilejowanych nie ma \u017cadnego z\u00a0j\u0119zyk\u00f3w s\u0142owia\u0144skich.
Kultura potrzebuje nieustannego wsparcia, zw\u0142aszcza w\u00a0obszarze prawnym i\u00a0ekonomicznym. Kultura potrzebuje mecenatu. Zaniedbania w\u00a0okresie przemian kosztowa\u0142y zbyt wiele, by nie wyci\u0105gn\u0105\u0107 w\u0142a\u015bciwych wniosk\u00f3w. Liberalizacja, globalizacja, wolny rynek przynios\u0142y krajom wst\u0119puj\u0105cym do Unii Europejskiej du\u017ce straty, zw\u0142aszcza w\u00a0kulturze. W\u00a0pierwszych latach po 1989 roku zlikwidowano w\u00a0Polsce ponad 30 tysi\u0119cy plac\u00f3wek kultury, tj. klub\u00f3w, bibliotek i\u00a0punkt\u00f3w bibliotecznych, zespo\u0142\u00f3w ludowych, orkiestr itd. Niewiele pozosta\u0142o tak\u017ce z\u00a0mecenatu, kt\u00f3ry po wojnie kszta\u0142towa\u0142 si\u0119 jako pa\u0144stwowy, sp\u00f3\u0142dzielczy i\u00a0spo\u0142eczny. Cho\u0107 mecenat ten by\u0142 ograniczony, to jednak odgrywa\u0142 znacz\u0105c\u0105 rol\u0119. Odbudow\u0119 mecenatu nad kultur\u0105 chrze\u015bcija\u0144sko-ludowo-narodow\u0105 zapowiedzia\u0142 i\u00a0realizowa\u0142 w\u00a0latach 90-tych XX wieku minister kultury i\u00a0sztuki Zdzis\u0142aw Podka\u0144ski. Zmiana na stanowisku ministra zahamowa\u0142a prace. Wed\u0142ug ustawy o\u00a0organizowaniu i\u00a0prowadzeniu dzia\u0142alno\u015bci kulturalnej z\u00a01996 roku jest to m.in. wspieranie i\u00a0promocja tw\u00f3rczo\u015bci, edukacji i\u00a0inicjatyw kulturalnych, dzia\u0142a\u0144 oraz ochrony dziedzictwa kulturalnego.
By zbudowa\u0107 mecenat pa\u0144stwa potrzebna jest w\u0142a\u015bciwa polityka kulturalna. Rozbicie ruchu sp\u00f3\u0142dzielczego, a\u00a0z\u00a0drugiej strony wzmocnienie samorz\u0105d\u00f3w, wskazuje potrzeb\u0119 rozwini\u0119cia dodatkowo mecenatu samorz\u0105dowego, a tak\u017ce mecenatu prywatnego, kt\u00f3ry wraz z rozwarstwieniem ekonomicznym spo\u0142ecze\u0144stwa b\u0119dzie nabiera\u0142 znaczenia.
Kultura jest dobrem ca\u0142ego narodu. Korzystanie z jej warto\u015bci i dorobku jest niezbywalnym prawem ka\u017cdego cz\u0142owieka. Ka\u017cdy cz\u0142owiek musi mie\u0107 r\u00f3wny dost\u0119p do d\u00f3br kultury, niezale\u017cnie od miejsca zamieszkania, statusu materialnego, rodziny i narodowo\u015bci.
Kultur\u0119 powinna cechowa\u0107 otwarto\u015b\u0107 na post\u0119p i nowoczesno\u015b\u0107, na warto\u015bci w innych kr\u0119gach kulturowych; tolerancja, otwarcie na dialog. Otwarto\u015b\u0107 ta nie mo\u017ce prowadzi\u0107 do utraty w\u0142asnej to\u017csamo\u015bci. Mecenat nale\u017cy pojmowa\u0107 jako partnerskie wsp\u00f3\u0142dzia\u0142anie w\u0142adz pa\u0144stwowych, samorz\u0105dowych, organizacji pozarz\u0105dowych, rodziny i kapita\u0142u. Kapitaln\u0105 rol\u0119 dotychczas odgrywa\u0142 i nadal b\u0119dzie mecenat Ko\u015bcio\u0142a. W aspekcie ekonomicznym mecenat polega na tworzeniu warunk\u00f3w do stabilno\u015bci finansowania instytucji kultury oraz dzia\u0142alno\u015bci ruchu spo\u0142ecznego i kulturalnego. Nale\u017cy prowadzi\u0107 funkcjonalny system pomocy tw\u00f3rcom. Zapewni\u0107 odpowiedni udzia\u0142 wydatk\u00f3w na kultur\u0119 w bud\u017cecie pa\u0144stwa i bud\u017cetach samorz\u0105dowych, rozszerzy\u0107 system ulg i zwolnie\u0144 umo\u017cliwiaj\u0105cych wi\u0119ksze korzystanie z d\u00f3br kultury poprzez rodziny.
Mecenat musi mie\u0107 silne podstawy prawne dla funkcjonowania instytucji, organizacji i os\u00f3b trudni\u0105cych si\u0119 dzia\u0142alno\u015bci\u0105 kulturaln\u0105. Minister Kultury zabezpiecza przepisy prawne niezb\u0119dne do wype\u0142niania przez Pa\u0144stwo funkcji ochronnej nad dziedzictwem kultury, j\u0119zykiem polskim oraz ca\u0142\u0105 kultur\u0105 narodow\u0105, materialn\u0105 i duchow\u0105.
Mecenat musi mie\u0107 tak\u017ce aspekt organizacyjny, umo\u017cliwiaj\u0105cy funkcjonowanie instytucji naukowo-badawczych i plac\u00f3wek odpowiadaj\u0105cych za ochron\u0119 i rozw\u00f3j kultury, szkolnictwo artystyczne oraz szeroko poj\u0119t\u0105 edukacj\u0119, a tak\u017ce promocj\u0119 kultury w kraju i za granic\u0105.
Polityka kulturalna pa\u0144stwa okre\u015bla priorytety, do kt\u00f3rych zalicza si\u0119 przede wszystkim dziedzictwo materialne i duchowe, j\u0119zyk polski, kt\u00f3ry stanowi podstaw\u0119 warto\u015bci kultury i to\u017csamo\u015bci narodu, edukacj\u0119 oraz kultur\u0119 ludow\u0105 jako podstaw\u0119 kultury narodowej.
Najwy\u017csz\u0105 form\u0105 uczestnictwa w kulturze jest tw\u00f3rczo\u015b\u0107 artystyczna, kt\u00f3ra wyra\u017ca ducha narodu i wyr\u00f3\u017cnia go w\u015br\u00f3d innych. Istnieje pilna potrzeba rozwijania sieci specjalistycznych o\u015brodk\u00f3w instrukta\u017cowo-metodycznych, dokumentacyjnych i badawczych w tym zakresie.
W zmieniaj\u0105cej si\u0119 rzeczywisto\u015bci coraz wi\u0119ksz\u0105 rol\u0119 odgrywa\u0107 b\u0119dzie szkolnictwo artystyczne i edukacja. Utrzymanie i rozwijanie kszta\u0142cenia artystycznego, opartego na pracy mistrz-ucze\u0144, otwartego na przeobra\u017cenia systemu o\u015bwiatowego i medi\u00f3w. Konieczne s\u0105 zmiany w systemie nadzoru pedagogicznego nad plac\u00f3wkami publicznymi i niepublicznymi.
Zawirowania historyczne i co najmniej dwie wielkie emigracje zarobkowe spowodowa\u0142y, \u017ce poza granicami \u017cyje dzi\u015b wiele milion\u00f3w Polak\u00f3w. W tej sytuacji du\u017co do zrobienia ma Polonia, kt\u00f3ra mimo r\u00f3\u017cnych trudno\u015bci godnie reprezentuje nar\u00f3d polski.
Bardzo wa\u017cnym zagadnieniem jest kultura Polski w jednocz\u0105cej si\u0119 Europie. Problem ten dotyka tak\u017ce inne kraje i narody.
Istnieje pilna potrzeba wypracowania koncepcji wsp\u00f3\u0142pracy Polonii z Macierz\u0105 tak, by mo\u017cna by\u0142o maksymalnie wykorzysta\u0107 \u015brodki, tw\u00f3rc\u00f3w i ich dzie\u0142a do promocji Polski. Liczy\u0107 si\u0119 te\u017c musimy nadal z blokowaniem j\u0119zyka polskiego jako urz\u0119dowego w Unii Europejskiej. Wynika to z walki narod\u00f3w o zachowanie swojej to\u017csamo\u015bci oraz faktem, \u017ce j\u0119zyk to nie tylko kultura, ale tak\u017ce kategoria ekonomiczna.
<\/p>\n\n\n\n
Zdzis\u0142aw Podka\u0144ski<\/em><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Mecenat nad kultur\u0105 Kultura jest \u017ar\u00f3d\u0142em \u017cycia narodu, jego trwania i\u00a0rozwoju. To dzi\u0119ki kulturze, jej warto\u015bciom materialnym i\u00a0niematerialnym narody zachowuj\u0105 swoj\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107. Ka\u017cdy nar\u00f3d ma w\u0142asn\u0105 kultur\u0119, kt\u00f3ra zosta\u0142a wytworzona przez kolejne pokolenia i\u00a0jest wzbogacana przez wsp\u00f3\u0142czesne tre\u015bci. G\u0142\u00f3wnym wyznacznikiem trwania narodu i\u00a0jego kultury jest j\u0119zyk. Z\u00a0prognoz wynika, \u017ce w\u00a0najbli\u017cszej przysz\u0142o\u015bci blisko po\u0142owa j\u0119zyk\u00f3w przestanie…
Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":443,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_themeisle_gutenberg_block_has_review":false,"footnotes":""},"class_list":["post-253","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.naszpiast.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/253","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.naszpiast.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.naszpiast.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.naszpiast.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.naszpiast.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=253"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.naszpiast.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/253\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":476,"href":"https:\/\/www.naszpiast.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/253\/revisions\/476"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.naszpiast.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/443"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.naszpiast.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=253"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}